اشتراک گذاری
ورود منتفدین

بازتاب نقدزی، به حواشي صحبت های جنجالی ابراهیم حاتمی کیا در اختتامیه جشنواره فجر

ربازتاب اول

✍️  محمد افشاری

بِسمِ رَبِ المُستضعَفین

"دوره ات گذشته مربی"

خداوند علی معلم را بیامرزد ! چندین سال پیش در صحبتی، لقبی به ابراهیم حاتمی کیا داد که تکرار آن به صلاح نیست. اما گویی حاتمی کیا قصد دارد معنا و مفهوم کُنیه ی مذکور را با صحبت ها و اعمال و حرکات و سَکَناتی که در مراسم اختتامیه سی و ششمین جشنواره فجربه نمایش گذاشت، بازتولید کند!

باید خاطر نشان کرد که دغدغه ی حاتمی کیا را در مورد ساختن فیلمی با موضوع شهدای مدافع حرم در این فضای لُمپن سینما، باید سُتود؛ و ابداً مقصود نگارنده نقد محتوا و فرم فیلم "به وقت شام" نمی باشد که این مهم خود فرصت دیگری می طلبد. اما دغدغه ی پاک، باعث نادیده گرفتن رفتار ناپاک نمی شود.

اصولا اگر بخواهیم شخصیت سینمایی حاتمی کیا را زیر ذره بین قرار دهیم به یک معضل بسیار بزرگی بَر می خوریم و آن تمرکز روی نیمه خالی لیوان است. هرچقدر صحبت های شب گذشته او و نوک انگشتان انتقادات وی به چهار جهت را بررسی کردم، مسئله سخنان او را نیافتم 

اینکه چرا رشید پور از سازمان رسانه ای اوج به عنوان اُرگان و ... یاد کرده است؟ اینکه چرا خبرنگاری از روی غَرَض فیلم او را یک فیلم کمدی خطاب کرده و تلویزیون آن را پخش کرده است؟

هیچ کدام از دلایل بالا دلیل نمی شود که این کارگردان صاحب سبک، این طور به مثابه یک شومن مُعترض، نقش مَنیت را در صحنه ی جشنواره بازی کند و به قیل و قال بپردازد و چهره ی همیشه طلبکارش را به صورت جدی تر نمایان کند.

بد نیست حاتمی کیا به یاد بیاورد که با ورود به حوزه هنری فعالِ دهه شصت و طبیعتاً حمایت های آن ارگان (از آقای حاتمی کیا عذر خواهی می کنم، لغت دیگری به ذهن نمی رسد) در دهه بیست سالگی عمرِ خود به تولیدات سینمایی بلند مدت پرداخت.

از فیلم سینمایی "هویت" تا آخرین اثر او در چندین مورد معدود، فیلم هایش طعم گَس و مسموم سانسور و تقطیع وزارت ارشاد را چشیده اند. دو اثر وی یعنی "به رنگ ارغوان" و "گزارش یک جشن" جز فیلمهای توقیفی او بوده اند. (به رنگ ارغوان به مدت سه سال و گزارش یک جشن از سال 89 تا کنون) که در بین حدوداً 19 فیلم سینمایی از سال تقریبا64 تا 96 برای یک هنرمند، خیلی مسئله غیر عادی به نظر نمی آید.

در این سالها آثار او مکرراً به مناسبت های مختلف از سیمای جمهوری اسلامی پخش شده است و کام او تحت لوای نهادهای حکومتی و نظامی سیراب گشته است. در سالهای اخیر با حمایت مالی سازمان رسانه ای اوج به ساخت آثار پر هزینه ای مانند: "چ"، "بادیگارد" و "بهوقت شام" پرداخته است. در فضایی که سینماگران جوان و با استعداد و البته بی نفوذ، برای ساخت یک فیلم کوتاه 15دقیقه ای از جیبِ مبارکِ خود خرج می کنند و با مشکلاتی مانند گرفتن مجوز و مسائل دیگر، دست به گریبان هستند، داشتن اسپانسرهایی مانند حوزه هنری و سازمان رسانه ای اوج امتیاز کمی نمی باشد و اصولا با نگاهی اجمالی و مقایسه وضعیت وی با دیگر هنرمندان و فعالان هنری در می یابیم که وی سعی می کند نیمه خالی لیوان را ببیند، اما گویی در لیوان، نیمه خالی وجود ندارد! بلکه فقط کمی از لبریز شدنش کاسته شده است.

حاتمی کیا باید این نکته را در نظر بگیرد، کسی که رَدای فیلمسازی بر تن می کند باید خود را برای تحسین و به به و چه چه - و همچنین انتقادات و ایرادات و احیانا فحاشی عده ای آماده کند. و برای فردی مانند او که به قول خود سی سال است که در این حرفه عمرش را گذرانده است، این مسائل نه تنها نباید چیز جدیدی باشد، بلکه باید بسیار عادی و معمولی از کنار آن قدم زنان بگذرد، نه اینکه خود با رفتارهای غیر متعارف به آتش کاذب این هیاهو ها دامن بزند.

حتی اگر وی را با هم قطاران خودش مقایسه کنیم باز ادعای مرحوم معلم به سَمت صِحَت میل می کند. به طور مثال بعد از شروع اکران فیلم "محمد رسول الله" ساخته "مجیدمجیدی" سیل ویران کننده ای از انتقادات و تمسخرها و هَجویات روشنفکران و مذهبی ها و به اصطلاح بچه مسلمان های سینما به سمت وی سرازیر گردید، به طوری که مجیدی را از دو طرف تا مرز غرق کردن پیش بُرد.

اما وی بعد از اتمام جنگ روانی عده ای مُغرض و نقد منصفانه و تند و تیز عده ای مُصلح، در مصاحبه ای بسیار آرام در مقام دفاع از خود برآمد و رسالت انسانی و اخلاقی خویش را ثابت کرد.

به زعم نگارنده حاتمی کیا اگر بخواهد شاگرد ممتازی نیز در مکتب شهید بزرگوار سید مرتضی آوینی نیز به حساب اید، بایستی در درس سِعه صَدر، خود را مَحَکی بزند و تشخیص دهد که چه زمان باید سکوت کرد و چه زمان و با چه ادبیاتی باید فریاد کشید.

او باید در کارنامه هنری سی و اندی ساله خود با دقت به عوامل خارجی پیرامون فیلم سازی خویش، و ادامه دار شدن این مُهم را با استعداد و قریحه انکار ناپذیر خود بِسَنجَد و جفاهایی را که در حقش شده است را در یک کفه ترازو خدمات و امتیازات دیگران و ارگان ها را در طرف دیگر قرار دهد و آن را با وضعیت فعلی و سرگذشت فیلمسازان دیگر مقایسه کند... اگر به دیده حق بِنگَرَد متوجه خواهد شد که لیوان نیمه خالی ندارد. فقط لبریز نمی باشد...که آن هم برای فیلمسازی با سابقه 30 ساله بسیار طبیعی است... و تنها چیزی که غیر طبیعی به نظر می رسد این جنجال های خود ساخته ی حاتمی کیا است که او را بی دلیل به نقطه ی 100 درجه رسانده و باعث غُلغُل کردن وی شده است، که اگر بخواهد این رِوال پیش برود، متاسفانه قطعا آقای حاتمی کیا در آینده نه چندان دور، از جایگاه و مقام "الگو بودن" برای جوانانِ فعال سینما عَزل می شود و از طرف همین جوانان اینگونه مورد خطاب قرار می گیرد: 

«دوره ات گذشته مربی»!

محمد افشاری / ۲۳ بهمن ۹۶


بازتاب دوم

✍️ سوگند رادمهر

"دور از حاشیه _کارگردان نمونه"

به درست و غلط بودن حرفهای روی سِن کاری ندارم، فیلم "به وقت شام" فیلم خوبی بود، بسیار تکنیکال، خوش ساخت. و جایزه بهترین کارگردانی برای حاتمی کیا به حق.

اما جا دارد از دوستانی که خودشان در هر صورتی مُعترض هستند و از ناخُّن مسئولین گرفته تا گُل های باغچه شکایت می کنند و در اینستاگرام علنی درحال شانتاژ و خودنمایی هستند و در هیچ لحظه ای خود  را وا نمی گذارند، خسته نباشید بگویم ... 

در اتاق گرم و نرم خود نشسته و تز می دهند و انتلکت بازی را تا حد ممکن به مَنصه ظُهور می رسانند، خودشان را در جایگاهی قرار می دهند که به چشمِ عَوام خوب به نظر بیایند و برایشان مهم نیست که مردم را مُلزم به چه واکنش هایی می کنند _ کاملا بی ربط با مسائل.

این روزها هم مٌد شده هر کسی از سیاست و اقتصاد خٌرده بگیرد، طرفداران و فالُورهای زیادی را جذب می کند، و مردم هم که تا تقی به در میخورد، اعلام جنگ می کنند. انگار نه انگار که حاتمی کیا سالها در  این سینما بوده _ حالا وابسته یا غیر وابسته.

و تشکر ویژه تر از دوستانی که حرف های پیش پا افتاده یک مجری را گذر می کنند و تنها به یک جمله بسنده کرده و برایشان فرقی نمی کند، به فیلمی که یک سال شبانه روز زحمت برای تولید آن کشیده شد و سختی های خودش را دارد، آنهم راجع به شهدای مدافع حرمبرچسب "کمدی" می زنند و کَکِشان هم نمیگَزد و ذره ای فکر نمی کنند که ممکن است دل کسی را به درد آورند، و بابت این خوشمزگی های تلویزیونی بایکوت که هیچ محبوب تر هم می شوند، اما این وابسته بودن خار چشم شده و مسئله ساز.

درست است که شرایط سیاسی و اقتصادی کشور ایده ال نیست اما این مغرضانه صحبت کردن و نظر دادن که با پول دولت و حکومت فیلم می سازی. پس بقیه چطور فیلم می سازند؟ حتما با پول خودشان لابدپول گوشت و زندانیان اوین و انتقاد به سوریه را ربط دادن به یکسری صحبتها، خودش جای تعجب دارد و بسی تاسف.

و تشکر اخر را باید از هنربَندان داشت، بابت این رفتارهای خاله زنکی طور و علاف مآبانه ...

(برای همه تبریک سیمرغ می گذارد جز حاتمی کیااما پایش برسد در اول صف برای دستبوسی  و دولا و راست شدن حاضرند. الحق که نباید قیمه ها رو بریزیم تو  ماست ها...

کمی هم مهربانانه رفتار کنیم / باشد تا رستگار شویم 






























از اینکه سایت ما را انتخاب نموده اید خوشحالیم .ما سعی نموده ایم در این سایت به بررسی و نقد فیلم های روز دنیا و سینمای ایران بپردازیم که شما عزیزان می توانید با ما در تماس باشید .



ستاره ها ملاک خوبی و بدی آثار نیست. فقط نقد است که فیلمها را ارزیابی می کند.

ارسال بررسی


نام و نام خانوادگی:

سوال:

متن توضیحات:

جواب:در حال بررسی...

برو بالا
0px
جشنواره فجر