اشتراک گذاری
ورود منتفدین
نقد فیلم رگ خواب / حمید نعمت الله

منتقد : سید علی اکبر سیاه پوشان     (مشاهده پروفایل)



نقد فیلم رگ خواب / حمید نعمت الله

دانلود فیلم 

دانلود با لینک مستقیم


نقد فیلم

توهین به دیگران بس نیست؟ کدام رگ و چه خوابی؟

✍🏻 سید علی اکبر سیاهپوشان

 رگ خواب بستر سازی مناسبی برای خلق و گسترش یک قصه را ندارد، پس یک قصۀ ناقص نمی تواند به سینما تبدیل شود؛ وقتی فیلمنامه با ضعفِ جدی روبروست  و پاره است از کارگردانی حمید نعمت الله هم نمی شود توقعِ خاصی داشت.

 نعمت الله کوشیده است درونیات یک زن مطلقه را با موقعیت های عاشقانه منطبق کند، اما کدام عشق؟ رگ خواب نتوانسته در روایت و خلقِ یک شخصیت زن با روحیات و عواطف خاص به آن انسجام لازم برسد، مینا طلاق گرفته و دنبال کار می گردد در یک فست فود فرم استخدام پر می کند و کامران که اساسا معلوم نیست در آن فست فود چه وظیفه ای دارد دلباختۀ مینا می شود مینای بی سرپناه و آواره با چند بار ابراز عشق و کارهای دمِ دستی از سوی کامران همانند دخترهای تازه بالغ شده (که البته در این دهه دخترانِ بالغ شده هم مثل مینا ضعیف و منفعل نیستند) عاشقِ کامران می شود.

 فیلم اساساً ضدزن است، مینای رگ خواب مصداقِ بیرونی ندارد او یک تیپ عقب افتاده از یک زن ایرانی است، مُنفعل و نیازمندِ یک حامی ست با اینکه یک بار در عشق شکست خورده اما دوباره عاشق می شود. عشق او قبل از اینکه یک احساس باشد بیشتر به یک خُرافه شباهت دارد، یک خرافۀ ذهنی بی دلیل، آن هم در دهۀ نود! رگخواب به دلیل مناسبات و موقعیت هایی که برای مینا می سازد، می خواهد تنهایی یک زن را به تصویر بِکشد؛ اما زبان فیلم در بیانِ یک قصه ی ملودراماتیک به شدت اَلکن و غیرباور است. به طوری که شخصیت زنِ فیلم و بحران هایی که برایش پیش می آید، تماشاگر را به یاد فیلم سربه مُهر "هادی مقدم دوست" می اندازد که نعمت الله نویسنده آن فیلم بود، چرا زنان در فیلمنامه ها و فیلم های نعمت الله به این اندازه سُست و بی اراده هستند؟ انگار آنان از سیارۀ دیگری آمده اند. احساس و عشق شان را سرکوب می کنند، مُنزوی اند و خیلی ساده فریب می خورند، آیا چنین زنی هرچند مُطَلَقه و بیوه و ساده دل وجود دارد؟ مینای رگ خواب هم مثل زن فیلم سربه مُهرکه در هر دو فیلم لیلا حاتمی بازی کرده است؛ در خلسه و پیش داوری های ذهنی زندگی می کند. نریشن های مینا که معلوم نیست برای پدرش می گوید یا برای خودش به روندِ قصه کمکی نمی کند، آیا پدری وجود دارد یا اینکه کارکرد استفاده از نام پدر فقط به معنای نریشن گویی است؟ زیرا که پدر در اواسط فیلم محو می شود مینا می توانست این حرف ها را جلوی آینه هم بزند! اساسا سینما برای نشان دادن است.

 با نریشن سرایی نمی شود قصه را شکل داد با نریش نمی شود گذشته و حالات روانی کاراکتر را درک کرد، رگ خواب آنقدر از سینما و مُختصات دراماتیک دور است که بهتر می بود این فیلم در غالِب یک رمان نوشته می شد و مطمئنا تاثیرش برای خواننده اش بیشتر می شد، چرا که مینا با نریشن می خواهد احساسات خود را نسبت به موقعیتی که در آن گیر افتاده به تماشاگر اِلقا کند، که این یک ضَعف اساسی برای فیلمرگ خواب به حساب می آید، از سوی دیگر قصه از نمای بیرونی دادگاه شروع می شود از جایی که مینا در نریشن می گوید، طلاق گرفته است آن هم از یک مردِ معتاد، به گفتۀ خودش مهریه اش را گرفته اما زیاد نیست، حتی نمی تواند هزینۀ دندان پزشکی را پرداخت کُند! قصه چیزی از زندگی قبلی مینا به مخاطب نمی گوید، می خواهد خانه اجاره کند اما می رود پیشِ دوستش در ادامه به جایی شبیه به انباری پناه می برد که اشتباهات چاپی کامران را درست کُند، مگر می شود؟ بله در رگ خوابهمه چیز ممکن است جز منطق شخصیت و منطق روایی. مسیرِ کُندِ قصه مینا را به جایی می کشاند که مخاطب باید قبول کُند که مینای بی سرپناه به دلیل غُرزدنِ دوستش به آن انباری کامران پناه برده است، اساسا شکل گیری رابطۀ عاطفی که میان مینا و کامران شکل می گیرد، بی منظق است. رابطۀ عاطفی از نظر نعمت الله برای بدست آوردن یک زن، خواندن آهنگ خارجی یا نزدیکی سروکله در یک لباس یا خوردن خاک کنارِ اوست، اما نکتۀ مهم: مینا یک زن مُطَلَقه است چگونه با یک صبحانه درست کردن از سوی کامران در دام عشق می افتد؟ ظریف ترین سطح عاطفی یک زن هم به این اندازه نمی تواند باعث تسلیم شدن در یک اتفاقِ ساده از سوی یک مرد ناشناخته خلاصه شود.

 فیلمساز آنقدر درگیر کلیت قصه و خلق بی هویت یک زن شده که نتوانسته در شخصیت پردازی و فضاسازی مُتمرکز باشد، فیلمساز برای نشان دادن تنهایی مینا نماهای اکستریم لانگ شاتِ خانه ای که مینا در آن زندگی می کند را به تماشاگر نشان می دهد که تنهایی مینا عُمق پیدا کند، اما کارکردِ این نماها اِرجاعات نامفهومی است که فیلمساز برای شخصیت پردازی مینا تدارک دیده است، رگ خواب اگر چه در اجرا به مراتب بهتر از آرایش غلیظ است؛ اما به هیچ وجه نمی شود نکتۀ مثبتی را در این فیلم رویت کرد. با اینکه نویسندۀ فیلم یک زن بوده اما نتوانسته شخصیت یک زن را در دهۀ کنونی خلق کُند، نقش زن در فیلمنامۀ رگ خواب اینقدر خام و دمِ دستی است که اگر یک زن در موقعیت مینا قرار بگیرد مطمئنا به این شکل رفتار نمی کند، یک زنی که در عوالم خود عاشق و دلخستۀ مردی شود که مرد به او خیانت کند و زن به دست و پای او بی افتد و آوارۀ خیابان و مرکز نگهداری زنان بی سرپرست شود؛ حتی صدای همایون شجریان هم نتوانسته عواطف درونی مینا را برای تماشاگر ملموس کند. هرچند که استفادۀ ابزاری از صدای یک خواننده روشِ مناسبی برای درگیر کردن عواطف تماشاگر با کاراکتر یک فیلم نیست، اما صدای همایون شجریان بر فیلم اولویت دارد

 چه فیلم را روایت کاملا شخصی یک فرد بدانیم و چه شخصیت را نمادی از دیگر زنها؛ با فیلمی غیر قابل قبول مواجهیم که آنچه مدنظر سازندگان بوده در منطق دنیای فیلم و شخصیت نمی گنجند و آینده این شخصیت بسیار تاریکتر از آنچه دیده ایم، خواهد شد که با پایان بندی فیلم هیچ سازگاری ندارد. متاسفانه هیچ علاقه مشخص یا رابطه آینده سازی تصویر نشده است تا منتقد با استفاده از آن مهره تسبیح بگوید که شخصیت توان تغییر مثبت در زندگی اش را دارد

 متاسفانه در وهله اول سازندگان خودشان فریب خورده اند و در وهله دوم هم بسیاری از مخاطبان و منتقدان. تا اینجا هر چه نوشتم ناظر به توجه به فیلم با نگاهی کاملا معطوف به داستان فیلم و کاملا شخصی دانستن زندگی این فرد بود؛ اما اگر از دید نویسنده، این شخصیت نماد دسته ای از زنان باشد، که با توجه به بعضی دیالوگها به نظر می رسد چنین بوده؛ اوضاع وحشتناک تر می شود. در اینگونه نگاه، به زنانی که خواستار تکیه کردن به مردان هستند، توهین می شود و با نگاه از بیرونِ خانم نویسنده، چنین افرادی نه تنها دست و پا چلفتی هستند که هیچ علاقه مشخصی هم ندارند و تنها ارزوی سفر در سر دارند و مورد سوءاستفاده مردان قرار می گیرند و در آخر نویسنده خِرَدمند ما به انها توصیه می کند که روی پای خود بایستند و از آرایش کردن و لباس زیبا پوشیدن دست بِکِشَند تا مورد سوءاستفاده بهره کشان قرار نگیرند! 









از اینکه سایت ما را انتخاب نموده اید خوشحالیم .ما سعی نموده ایم در این سایت به بررسی و نقد فیلم های روز دنیا و سینمای ایران بپردازیم که شما عزیزان می توانید با ما در تماس باشید .



ستاره ها ملاک خوبی و بدی آثار نیست. فقط نقد است که فیلمها را ارزیابی می کند.

ارسال بررسی


برو بالا
0px
نقد و بررسی